Binnen het project Boeren en Buren van het RIVM in Venray werkten boeren, omwonenden en de lokale overheid samen om onder meer te onderzoeken in hoeverre het gezamenlijk meten van de luchtkwaliteit het onderlinge vertrouwen kan vergroten. Voor de agrarisch ondernemers is het van belang om niet alleen buiten de stal, maar ook in de stal te meten. Daarom namen vier veehouders (bedrijven met leghennen, vleeskuikens, zeugen, vleesvarkens) uit Boeren en Buren tevens deel aan een project waarbij met sensortechnologie het stalklimaat, fijnstof in de stal en ammoniak en fijnstof buiten de stal werden gemeten.

Monique van der Gaag, projectleider Connecting Agri & Food: “Het gebruik van sensoren in de veehouderij kent grofweg twee drempels die functionele toepassing in de weg staan. De eerste is de keuze van een geschikte sensor voor de doelstelling die de ondernemer hiermee heeft. De tweede is het vertalen van gegevens die een sensor produceert naar bruikbare data en handelingsperspectieven. In dit project is een aanzet gemaakt om deze twee drempels te verlagen voor vier ondernemers in de gemeente Venray.”

Relevante metingen

Allereerst is met de veehouders besproken welke metingen zij relevant vonden. Dat waren klimaatmetingen in de stal. Er is gekozen voor Slimme Stal waarbij real time zes keer per uur de temperatuur, luchtvochtigheid en concentratie ammoniak en CO2 werd gemeten. Bij twee deelnemers is ook gedurende een periode ook de totale hoeveelheid fijnstof in de stal gemeten met een Sintrol Snifter. Verder is geëxperimenteerd met het meten van ammoniak buiten de stal en fijnstof direct achter en iets verder van de stal. Er is gebruik gemaakt van het platform van Slimme Stal, waar alle sensoren op aangesloten werden. Een korte analyse van de data van de sensoren werd na enkele maanden en aan het eind van het project teruggekoppeld aan de deelnemers. Indien wenselijk zijn meetresultaten en verbetermogelijkheden ook tussentijds besproken.

Belangrijkste conclusies

  • Voor klimaatmetingen in de stal zijn goede en relatief betaalbare sensoren beschikbaar. En ook het meten van de totale hoeveelheid fijnstof in de stal werkte met de sensoren goed.
  • Het is belangrijk dat data real time beschikbaar zijn om mogelijk afwijkende waarden te relateren aan omstandigheden op dat moment. Voor handelingsperspectief is dit ook essentieel.
  • De fijnstof- en ammoniaksensoren voor het meten op afstand van de stal kennen technisch beperkingen. Bij het meten van fijnstof uit veehouderijbedrijven was met name het meten van het voor veehouderijen kenmerkende grovere fijnstof lastig. De concentratie fijnstof (PM2,5) bleek een soort deken te zijn over een groter meetgebied en meer afhankelijk van de weersomstandigheden. In een regio van 15 kilometer is overal een vergelijkbaar patroon gemeten.
  • De gebruikte ammoniaksensoren buiten de stal gaven inzicht in de patronen op geringe afstand van een luchtuitlaat maar zijn nog niet praktijkrijp.
  • Ondanks de niet optimale begeleiding in het gebruik van de sensoren ten gevolge van Covid-19 maatregelen, geven de veehouders aan dat het toepassen van sensortechnologie hen meer inzicht geeft in de bedrijfsvoering en het stalklimaatmanagement.

Het project is gefinancierd door de provincie Limburg en er is door de projectuitvoerders samengewerkt met de projectleiding van het project “Boeren en Buren” en het project “Meetnetwerk Zandkant – Noordkant in Sint Anthonis” dat in 2019/2020 is uitgevoerd door Connecting Agri & Food in opdracht van de gemeente Sint Anthonis met ondersteuning van de provincie Noord Brabant en Agro Proeftuin de Peel.

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Monique van der Gaag of de eindrapportage downloaden: Eindrapportage Sensortechnologie bij veehouders in Venray 2021

Delen

geursensor

Wilt u meer weten?

Neem dan contact op met Monique van der Gaag via 06 13 75 19 97 of  m.vandergaag@connectingagriandfood.nl

Monique van der Gaag
Monique van der GaagProjectleider