Connecting Agri & Food heeft een overzicht gemaakt van marktgerichte varkensvleesconcepten (bestaande en in opkomst), in zowel Nederland als België. Er zijn vaak maar enkele varkenshouders per varkensvleesconcept. Naast bekende aspecten als voeding, genetica en smaak, is er ook aandacht voor dierenwelzijn en duurzaamheid en de daarmee gepaard gaande borging en certificering.

De marktgerichte varkensvleesconcepten zijn nog relatief klein. Het gaat dan om een beperkt aantal varkenshouders, waarbij de regie van de keten nog in handen is van een of enkele varkenshouders. Bijvoorbeeld Livar, Friberne, Heyde Hoeve en Hamletz en in België; Duroc d’Olives, Glorius, Brasvar, Bien Acquis, Belgasconne, The Duke of Berkshire, Slagersvarkens, Delhaize (varken) en Colruyt (lastenboek). Dit staat in groot contrast met de grote 1 ster Beter Leven programma’s in Nederland, zoals Vion (Good Farming Star), Van Rooi, Westfort (KDV) en Meat Friends, die allen de supermarkten  AH, Jumbo, Super Unie, Lidl en Aldi beleveren en de nieuwe standaard voor Nederlands varkensvlees hebben gezet. Het gaat dan om circa 70.000 varkens per week, waarvan per varken tussen de 20 en 30 kg als vers varkensvlees via de retailers naar de consument gaat.

Afzet aan retail vs slagers en horeca

Een ontwikkeling die we signaleren in de sector is dat steeds meer marktconcepten voor varkensvlees zich richten op de retail en dus de consument, en steeds minder op de slagers en horeca. Van oudsher zijn B2C- varkensvleesconcepten gericht op slagerijen en restaurants en de B2B-concepten op de grossiers. We signaleren nu de trend dat steeds meer concepten richting de retail/consument gaan, maar dat de grotere marktpartijen voor varkens nog niet klaar zijn voor differentiatie. Het zijn hoofdzakelijk de kleine pioniers die hier wel brood in zien en zich dus hier op richten. De nadruk ligt dan op een onderscheidende smaak en het ‘verhaal achter het product’ om de consument te verleiden het product te kopen.

Nog meer concepten in België

In België loopt de ontwikkeling van varkensvleesconcepten al langer en is het aantal concepten groter dan in Nederland. Hier zien we ook dat voerfabrikanten als Danis en retail-organisaties zoals Delhaize en Colruyt met eigen varkensvleesconcepten op de markt komen.

Bij het vers vlees assortiment zien we circa twintig producten en is het opvallend dat ze bijna allemaal vleeswaren produceren. Friberne, Heyde Hoeve en Slagervarken melden weinig tot niets aan vleeswaren. Het belang en de noodzaak van vleeswaren/ vierkantverwaarding lijk toe te nemen als de kostprijs van het product hoger wordt.

Dierenwelzijn

In België is er minder aandacht voor dierenwelzijn dan in Nederland. Speeltjes en nestmateriaal zijn aanwezig in de varkensstal die de kans op stress moeten verkleinen, maar er is geen of weinig bewijs en/of borging. In Nederland varieert het certificeren met betrekking tot dierenwelzijn van 1, 2 of 3 sterren Beter Leven van de Stichting Beter Leven Keurmerk tot het Welfare Quality system en Biologisch (SKAL).

Duurzaamheid

In de varkensvleesconcepten in Nederland is de aandacht voor duurzaamheid en de aantoonbaarheid en borging daarvan beter uitgewerkt dan in België. In Nederland vindt borging en certificering plaats met keurmerken op gebied van welzijn, regionaal (SPN), duurzaamheid (o.a. KDV), gezondheid, milieu, CO2, groene stroom en kringloop.

Genetica en smaak

Een bepaald ras of kruising wordt gekozen voor het realiseren van een onderscheidende smaak. Het Duroc ras wordt het meest gebruikt voor extra intramusculair vet, malsheid en sappigheid. Ook de rassen Belgasconne en Berkshire worden om deze redenen gebruikt. In een enkel geval wordt de Pietrain-beer gebruikt, maar dan juist voor zijn zeer weinig vet. Dan zijn er nog enkele concepten die zelf of samen met een fokkerijorganisatie voor een bepaald ras of kruising kiezen, met speciale aandacht voor smaak en vleeskwaliteit.

Wilt u meer weten?

Neem dan contact op met Peter van Balkom via 06 51 42 43 27 of p.vanbalkom@connectingagriandfood.nl

Peter van Balkom
Peter van BalkomSpecialist varkensvleesketen