“We hebben een hele goede en prikkelende bijeenkomst gehad en weer concrete vervolgstappen bedacht”, zegt Jaap Kreuger, voorzitter van leveranciersvereniging Good Farming Star, waarbinnen varkenshouders met het Beter Leven Keurmerk met één ster zijn aangesloten. Jaap doelt op de bijeenkomst van 15 januari 2019 met varkenshouders die vorig jaar mee hebben gedaan met een pilot van slimme stal. In de pilot zijn bij 22 deelnemers sensoren getest in de stal. De test liep zowel bij biggen opfok als vleesvarkensbedrijven.

“Vanaf begin 2018 hebben de ondernemers sensoren voor metingen van de temperatuur, CO2 en de luchtvochtigheid bijgehouden. De sensorkastjes zijn op verschillende plaatsen in de stal opgehangen, bijvoorbeeld in de biggenstal of bij de vleesvarkens. Ervaringen van de deelnemers zijn positief. Zo vinden velen het intrigerend te zien wat voor invloed de omstandigheden in de stal op de waardes hebben. Zo meldde een varkenshouder dat een verschil in temperatuur gerelateerd bleek te zijn aan het moment van afleveren van de varkens.”

Invloed bedrijfsomstandigheden

Tijdens de bijeenkomst zijn de verzamelde data van het voorjaar en van de warme en droge zomer van 2018 gepresenteerd door Angela van der Sanden van Connecting Agri & Food en projectleider van Slimme Stal. “Dat leidde tot een goede discussie waarin achtergronden van het bedrijf en bedrijfsspecifieke omstandigheden naar voren kwamen”, vertelt Van der Sanden. “Veel vragen werden beantwoord, maar ook nieuwe vragen kwamen op. Zo kwamen deelnemers tot de conclusie dat gemeten waardes van CO2 en temperatuur vaak afhankelijk zijn van bedrijfsomstandigheden. Ook ontstond er een discussie tussen de deelnemers over hoe ieder in het vervolg het beste op de waardes kan sturen.”

Verschillen in ammoniak

Kreuger voegt toe dat er grote verschillen waarneembaar waren tussen de bedrijven. “Op een tweetal bedrijven zijn nieuwe sensoren geplaatst die ook ammoniakgas meten. Daarbij zien we grote verschillen tussen de varkenshouderijen. Omdat je de ammoniakconcentratie in de stal wilt verminderen, is het goed als de ondernemer hier zelf op kan sturen”. ‘Meten is Weten’ heet het project en het doet zijn naam eer aan. “Als de meetwaarden bekend zijn, dan kan een ondernemer er op sturen. In het project zien we hiervan een aantal mooie praktijkvoorbeelden, zoals duidelijk afgenomen CO2 waarden in de stal”, vertelt Van der Sanden. Kreuger vervolgt: “De vervolgstappen bestaan dan ook uit het analyseren van deze data van ammoniakmetingen.” Deelnemers zijn enthousiast over de diverse metingen die nu al kunnen worden gedaan met de sensorkastjes.

Benchmark

Om de metingen in het vervolg nog beter met elkaar te kunnen vergelijken, is er behoefte aan een benchmark. “Nu was het zo dat de een het kastje in de biggenstal in bijvoorbeeld week 5 had gehangen en de ander in de kraamstal in week 7. Dan is het lastig vergelijken, niet alleen door een verschil in locatie maar ook doordat het moment van plaatsing verschillend is. In de vervolgstudie willen we de omstandigheden zo constant mogelijk houden tussen bedrijven en de ondernemer vragen de sensorkastjes in een periode bij dezelfde diergroep op te hangen. Dus eerst bijvoorbeeld zes weken in de kraamstal en vervolgens zes weken bij de gespeende biggen, en tot slot zes weken zoveel mogelijk bij de vleesvarkens.” Kortom, er is dus nog werk aan de winkel. Deelnemers ontvangen binnenkort nieuwe sensorkastjes om de pilotstudie te kunnen vervolgen. Dit is mogelijk gemaakt door een bijdrage in financiering vanuit VION en Connecting Agri & Food.

Meten is weten

Met het project Meten is Weten proberen we de positie van de Good Farming Star varkenshouders te versterken. Het Starconcept kenmerkt zich door extra aandacht voor welzijnsaspecten en duurzaamheid zowel op het boerenerf als in de keten. We streven naar een beter klimaat voor mens en dier in de stal.

Wilt u meer weten?

Neem dan contact op met Angela van der Sanden via 06 53 38 53 23 of a.vandersanden@connectingagriandfood.nl

Angela van der Sanden
Angela van der SandenSpecialist innovatieve stallen en data-analyse